Wanneer je net hoort dat je baby heupdysplasie of heupluxatie heeft, kan dat best even schrikken zijn. Misschien komen er meteen allerlei vragen in je op. Wat betekent dit precies? Doet het pijn? En wat staat ons te wachten? Dat gevoel is heel herkenbaar voor veel ouders.

In dit blog delen we op een begrijpelijke manier wat heupdysplasie en heupluxatie bij baby’s inhoudt, hoe het meestal wordt ontdekt en wat je globaal kunt verwachten van de behandeling. Zo krijg je wat meer overzicht in een periode waarin er veel op je af kan komen.

Wat is heupdysplasie?

Bij heupdysplasie zijn de heupjes van een baby nog niet optimaal ontwikkeld. De heupkom is dan wat ondieper, waardoor de heupkop minder stevig op zijn plek zit. Je kunt het vergelijken met een kommetje dat nog wat tijd nodig heeft om dieper te worden.

Heupdysplasie bij baby’s komt relatief vaak voor. Het wordt bijvoorbeeld vaker gezien bij baby’s die in stuitligging hebben gelegen, bij meisjes of wanneer heupdysplasie in de familie voorkomt. Gelukkig kan de heup zich vaak goed ontwikkelen, vooral wanneer dit vroeg wordt ontdekt en begeleid.

Wat is heupluxatie?

Bij heupluxatie zit de heupkop niet meer goed in de heupkom. Dat klinkt misschien heftig, maar bij jonge baby’s zijn de heupjes nog soepel en goed te begeleiden. Met de juiste behandeling kan ook heupluxatie vaak goed worden gecorrigeerd, zeker wanneer er op tijd wordt gestart.

Normaal heupgewricht

Heupdysplasie

Heupsubluxatie

Heupluxatie

Hoe wordt heupdysplasie bij baby’s ontdekt?

In Nederland worden de heupjes van baby’s standaard gecontroleerd bij het consultatiebureau. Daarbij wordt gekeken hoe de heupjes bewegen en of ze stabiel aanvoelen. Als er twijfel is, kan een echo worden gemaakt. Bij iets oudere baby’s of kindjes wordt soms gekozen voor een röntgenfoto.

Het wachten op de uitslag kan spannend zijn. In veel gevallen blijkt alles gelukkig in orde. En als er wél iets wordt gezien, volgen er duidelijke vervolgstappen en begeleiding. Juist doordat deze controles er zijn, kunnen eventuele aandachtspunten vroeg worden ontdekt.

Behandeling van heupdysplasie en heupluxatie

Wanneer blijkt dat een baby heupdysplasie of heupluxatie heeft, wordt meestal gestart met een hulpmiddel dat de beentjes in een spreidstand houdt. Op die manier krijgen de heupjes de kans om zich op een natuurlijke manier verder te ontwikkelen.

Veelgebruikte spreidmiddelen zijn onder andere:

Pavlik bandage: een zacht harnas met bandjes dat de beentjes in de juiste houding houdt.
Campspreider of Dr. Visser spreider: een steviger hulpmiddel dat extra ondersteuning geeft aan de heupen.
Gipsbroek: soms nodig wanneer andere hulpmiddelen niet voldoende zijn, of bij heupluxatie.

Hoe lang een behandeling duurt, verschilt per kindje. Dat kan enkele weken zijn, maar soms ook langer. Over het algemeen geldt dat hoe eerder gestart wordt, hoe groter de kans is op een goede ontwikkeling van de heupjes.

Wat betekent dit voor jou als ouder?

Het verzorgen van een baby met een spreidmiddel of gipsbroek vraagt in het begin wat aanpassing. Aankleden, verschonen en tillen gaan soms anders dan je gewend bent. Het is heel normaal dat je hierin je weg moet vinden.

Veel ouders merken dat hun kindje zich vaak sneller aanpast dan ze vooraf hadden verwacht. De hulpmiddelen doen geen pijn, maar kunnen in het begin wat ongemakkelijk aanvoelen. Tegelijkertijd helpen ze je kindje om zich straks goed te kunnen bewegen, lopen en spelen.

Je hoeft dit niet alleen te doen. Veel ouders vinden herkenning en steun bij andere ouders, bijvoorbeeld via online communities of bij Vereniging Afwijkende Heupontwikkeling.

Tot slot

Een diagnose als heupdysplasie of heupluxatie kan even binnenkomen. Gun jezelf de tijd om eraan te wennen en stel gerust vragen aan de zorgverleners om je heen. Met de juiste begeleiding herstellen veel kindjes goed.

En misschien wel het belangrijkste om te onthouden: je kindje is nog steeds hetzelfde vrolijke, eigenwijze kleintje. Alleen met een beetje extra ondersteuning, zodat het straks stevig en vrij op eigen beentjes kan staan.